وزير نفت در هشتمين همايش بين المللي گاز خاورميانه:

ايران، الگوي مصرف CNG در جهان خواهد شد

اشاره:
جمهوري اسلامي ايران با دراختيارداشتن منابع گسترده نفت وگاز، توانايي آن را دارد كه در آينده به يكي از مراكز گفت وگوي مسايل انرژي جهان تبديل شود. «هشتمين همايش بين المللي ساليانه گازخاورميانه» در حالي در كشورمان برگزار شد كه طرحهاي بزرگ توسعه در ميدان گازي پارس در آينده نزديك به بار خواهد نشست. اين همايش با سخنان آقاي مهندس زنگنه وزير نفت جمهوري اسلامي ايران و آقاي عبدا... بن حمدالعطيه وزير انرژي و صنايع قطر آغاز به كار كرد.
وزير نفت طي سخناني كشورهاي توليد كننده گاز طبيعي منطقه خاورميانه را براي تشكيل يك شركت بزرگ گاز و انرژي فراخواند و آقاي عبدا... بن حمدالعطيه با تاكيد بر اهميت نقش گاز در توسعه اقتصادي و سياسي كشورهاي منطقه، آن را سازگاربا محيط زيست و مقرون به صرفه دانست.
نظر خوانندگان گرامي را به گزارش خبرنگار مشعل از اين همايش جلب مي كنيم:

گاز طبيعي پايه توسعه پايدار
در ابتداي همايش مهندس زنگنه با سودمند توصيف كردن حضور نمايندگان شركتهاي بين المللي،مديران شركتها، استادان و متخصصان فني در اين همايش و اثربخشي اين بحث ها و تبادل نظرها درمقوله مهم گاز طبيعي، گفت:
اغلب صاحب نظران مسايل انرژي بر اين باورند كه بهره گيري افزون تر از گاز طبيعي از ملزومات توسعه پايدار به حساب مي آيد و اين فراورده به عنوان سوخت منتخب قرن حاضر شناخته ميشود. گازطبيعي به دليل ويژگيهاي ذاتي و به خصوص همسازي بيشتر با محيط زيست ، از جمله حامل هاي انرژي است كه در دهه هاي آينده از بالاترين رشد تقاضا در ميان ساير حامل هاي انرژي برخوردار خواهدشد.
مصرف گاز طبيعي در جهان از دهه 1970 تاكنون، سالانه 2 تا 3 درصد رشد داشته است و پيش بيني ميشود كه اين رشد حداقل تا سال 2020 ادامه داشته باشد. بر اين اساس سهم گاز از مصرف انرژي هاي اوليه جهان از حدود 23.7 درصد كنوني تا سال 2020، به 29 درصد افزايش خواهد يافت. البته بايدتوجه داشت كه اين پيش بيني ها بر مبناي تداوم روندهاي موجود و بدون توجه به برخي از تحقيقات وسيع كه در زمينه به كارگيري گسترده تر گاز در سطح جهاني در حال انجام است، صورت پذيرفته و از اين رو آنها را ميتوان پيش بيني هاي حداقل تلقي نمود.

گاز طبيعي، يك سوخت مطلوب
با به ثمر رسيدن تحقيقات وسيعي كه در زمينه به كارگيري گسترده تر از گاز در سطح جهان در حال انجام است و خصوصاً اقتصادي شدن فراورده هاي حاصل از فرايندهاي GTL و نيز استفاده ازفراورده هاي گاز طبيعي نظير متانول و دي متيل اتر (DME) كه به طور مستقيم به عنوان يك سوخت مطلوب در بخش حمل و نقل و همچنين توليد برق قابل استفاده خواهد بود، تحولي شگرف در افزايش تقاضا براي گاز طبيعي پديد خواهد آمد.
در سالهاي آينده، وابستگي مناطق بزرگ مصرف به ويژه اروپاي غربي، ايالات متحده امريكا وكشورهاي صنعتي و در حال توسعه آسياي شرقي به گاز طبيعي بيشتر خواهد شد. به علاوه كاهش هزينه هاي حمل و نقل و متنوع سازي منابع عرضه، موجب بسط و تكامل تدريجي بازارهاي بين المللي گاز خواهد شد.

گاز تسهيل كننده صلح و دوستي
خوشبختانه ذخاير شناخته شده گاز طبيعي جهان توانايي پاسخگويي به رشد فزاينده تقاضا را دارد.ولي نكته قابل توجه اين است كه منابع گاز طبيعي غالباً در نزديكي مراكز مصرف قرار ندارند و لذا به منظور تحقق توسعه پايدار و دسترسي مناسب مصرف كنندگان نهايي به منابع گاز، گسترش همكاري هاي بين المللي و خصوصاً همكاري ها و سرمايه گذاريهاي مشترك بين توليد كنندگان و مصرف كنندگان الزامي خواهد بود. در فضاي بين المللي، خطوط لوله انتقال گاز ميتوانند علاوه بر تامين نيازهاي انرژيكشورها، محورهاي تسهيل كننده صلح و دوستي بين ملل مختلف نيز باشند كه در اين ميان خاورميانه كه مجموعاً داراي بزرگترين ذخاير گاز طبيعي جهان ميباشد، از فرصت ها و امتيازاتي غيرقابل انكار براي تقويت جايگاه خود در بازار بين المللي گاز برخوردار است.

خاورميانه و فرصت ها
در اجلاس اخير Gas tech كه در قطر برگزار شد اينجانب بر ضرورت همكاري گسترده كشورهاي منطقه در بخش انرژي، با محوريت گاز طبيعي تاكيد كردم و آزادسازي و مقررات زدايي در اين بخش و نيزبه عنوان قدم اول، اتصال شبكه هاي گاز طبيعي منطقه به يكديگر را پيشنهاد كردم. اكنون جا دارد كه به بيان اين مطلب بپردازم كه اساساً بزرگ شدن بازارهاي مصرف در عرصه جهاني و گسترش روزافزون تقاضا، فرصت هايي را پيشروي كشورهاي توليد كننده قرار داده است تا با بهره گيري از تجربيات اخيربنگاههاي بزرگ فراملي در شكل دادن به ادغام هاي عمودي و افقي، با تسهيل مقررات تجاري، امكان شكل گيري شركت هاي بزرگ گاز و انرژي را در سطح منطقه فراهم آورند. مسلماً در چنين صورتي، امكان بهره مندي از اقتصاد مقياس و در نتيجه توليد ارزان تر و رقابتي تر فراهم خواهد شد. شايد مناسب باشد كه در چنين نشست هايي فكر اوليه شكل گيري شركت هاي بزرگ گاز و برق منطقه اي در سطح خاورميانه مورد توجه و بحث قرار گيرد.

سياست هاي انرژي ايران براي رسيدن به جايگاه مناسب
وزير نفت آنگاه به برنامه ها و سياست هاي انرژي ايران در زمينه گاز طبيعي و تلاش براي رسيدن به جايگاه مناسب در بازارهاي آتي گاز اشاره كرد و افزود:
گاز طبيعي بعد از هيدروژن، پاك ترين سوخت جايگزين در طبيعت است و از نظر اقتصادي نيز هزينه استحصال و پالايش كمتري دارد. ايران دومين ذخاير گاز طبيعي جهان را در اختيار دارد و با يك درصد ازجمعيت جهان، 18 درصد از كل ذخاير گاز طبيعي جهان را دارا ميباشد. در راستاي توسعه بخش گازطبيعي، ايران مجدانه در صدد جايگزيني مصرف گاز با نفت در داخل كشور است. شبكه گاز طبيعي درايران به سرعت در حال توسعه و گسترش است. هم اكنون بيش از 80 درصد خانوارهاي شهري به گازطبيعي دسترسي دارند.
به دنبال برنامه هاي وسيعي كه از دهه 1370 در ايران به منظور استفاده هرچه بيشتر از گاز آغاز شده است، سهم گاز طبيعي در سبد انرژي كشور از متجاوز از 42 درصد كنوني به 55 درصد در سال 1384افزايش خواهد يافت و ضمناً شرايط براي صدور گاز بيشتر به بازارهاي بين المللي فراهم خواهد آمد.مراحل 2 و 3 ميدان پارس جنوبي با ظرفيت توليد 50 ميليون متر مكعب در روز راه اندازي شده است ومرحله يك آن نيز به زودي توليد خود را آغاز خواهد كرد. بر همين اساس برنامه ريزي شده است توليد گاز كشور از سطح كنوني حدود 300 ميليون متر مكعب در روز در سال 1384 به بيش از 500 ميليون مترمكعب در روز برسد.
اگرچه بعد مسافت، دسترسي برخي از كشورها را در استفاده بيشتر از گاز طبيعي محدود ساخته است، اما تحولات تكنولوژيك در روشهاي توليد، تبديل و انتقال گاز طبيعي نظير DME، GTL و LNGفرصت هايي را فراهم كرده است تا دوري از مراكز توليد، نتواند به عنوان يك محدوديت عمده مطرح باشد. از اين رو ايران در تلاش است كه صادرات به كشورهاي همسايه از طريق خط لوله و صادرات به كشورهاي دوردست از طريق توليد LNG را در مرحله اول به انجام رساند، كه اين مهم يكي ازاولويتهاي اصلي سياست هاي انرژي ايران است.
ايران با دارابودن يكي از گسترده ترين شبكه هاي انتقال و توزيع گاز طبيعي در سطح جهان،سرمايه گذاري هايي قابل توجه را براي توسعه CNG و به ويژه تامين سوخت خودروها به منظوردسترسي بيشتر به سوخت هاي پاك انجام داده است، كه به زودي ميتواند در اين زمينه الگويي برايمصرف CNG در جهان باشد. در اين راستا، ما از همه كشورهاي علاقمند و صاحب فناوري براي مشاركت و همكاري در گسترش فناوري CNG دعوت به عمل مي آوريم.
در مناطق ويژه انرژي پارس و نيز بندرامام، زيرساخت ها و امكانات مناسب براي توسعه صنايع انرژي بر و خصوصاً مجتمع هاي پتروشيمي فراهم شده است و آمادگي داريم خوراك اين مجتمع ها وصنايع انرژي بر را با شرايط و قيمت هاي قابل رقابت در سطح بازارهاي منطقه و جهان عرضه كنيم.
وزير نفت در پايان با اين اميدواري كه همايش هشتم بتواند به شناسايي هرچه بيشتر فرصتهاي موجود در منطقه خاورميانه كمك كند، گفت: جمهوري اسلامي ايران به سهم خود آمادگي دارد كه باپيشبرد سياست هاي انرژي خويش، نقشي سازنده در تامين صلح و ايجاد امنيت پايدار انرژي جهان ايفاكند.

گاز طبيعي مهمترين پايه توسعه اقتصادي
پس از سخنان وزير نفت، آقاي عبدا... بن حمد العطيه وزير انرژي و صنايع قطر طي سخناني چشم انداز مصرف گاز طبيعي در جهان را روشن و نقش گاز را در استقلال اقتصادي و بهره وري كشورهايدر حال توسعه دارنده اين انرژي موثر دانست. وي افزود: دنيا به گاز طبيعي نياز اساسي دارد و گاز طبيعي مهمترين پايه توسعه اقتصادي و سياسي است. اين گاز با محيط زيست بسيار سازگار و از نظر قيمت نيزمقرون به صرفه است.
وي آزادسازي و مقررات زدايي در بازارهاي انرژي را موجب ارايه حامل هاي جديد در بازار اين صنعت دانست و گفت: همكاري هرچه بيشتر ميان توليد كنندگان و مصرف كنندگان گاز طبيعي يك ضرورت است و جامعه جهاني بايد به استانداردهاي موجود در اين زمينه توجه داشته باشد.
وزير انرژي و صنايع قطر، همكاري ميان صاحبان فناوري و سرمايه گذاران را بسيار مهم خواند و اظهاراميدواري كرد كه همايش هشتم بتواند مدل هايي براي توليد و بازاريابي در خصوص حامل هاي انرژي ارايه دهد.
در هشتمين همايش بين المللي ساليانه گاز خاورميانه كه طي دو روز و با حضور 339 تن از 119شركت ايراني، 162 تن از 113 شركت خارجي و 76 تن از خبرنگاران داخلي و خارجي برگزار شد، 31سخنران داخلي و خارجي طي هشت نشست به ارايه نظرات خود در خصوص؛ اكتشاف، توليد،فراورش، انتقال و بازاريابي گاز طبيعي منطقه خاورميانه پرداختند.

در حاشيه

همايش بين المللي سالانه گاز خاورميانه كه پيش از اين چهار بار در امارات عربي متحده و يكبارنيز در كشورهاي قطر، عمان و لبنان برگزار شده بود، براي اولين بار در ايران برگزار مي شد.
پس از پايان هر نشست سالن هاي منتهي به سالن اصلي به محلهاي تبادل نظر كارشناسان ومتخصصان داخلي و خارجي و همچنين گفت وگو و رايزني ميان دارندگان ذخاير، توليد كنندگان وخريداران گاز طبيعي تبديل مي شد.
به اعتقادات كارشناسان و متخصصان شركت كننده، همايش مذكور از نظر تعداد شركت كنندگان،حضور شركتهاي بين المللي، كيفيت سخنراني ها و... در مقايسه با هفت همايش قبلي از سطح كيفي بالاتري برخوردار بود.
نمايشگاه كوچكي با حضور شركت هاي بزرگ و صاحب نام نفتي چون؛ شل، توتال فيناالف،شلمبرژر و... در جوار محل برگزاري همايش برپا شده بود كه در آن هر يك از شركتها با ارايه كتابچه ومطالبي در خصوص فعال هاي خود، شركت كنندگان را به ديدار از اين نمايشگاه فرا مي خواندند.
به گفته آقاي مهدي پشت كوهي دبير اجرايي همايش، براي اولين بار در همايش هاي داخلي وبين المللي، پس از پايان جلسات هر روز، تمام سخنراني ها و اطلاعات ارايه شده در همايش بر روي«سيدي» تهيه و در اختيار 500 شركت كننده قرار گرفت كه در نوع خود بي نظير بود.